Ὄψη τραγικότητας ἀκόμη καὶ στὸν χριστιανισμό, ὅτι ὡς θρησκεία καταργεῖται. Καὶ ὅπως στὴν πρωτεύουσα διάσταση ὑπάρχει θάνατος πρὶν ἀπὸ τὸν βιολογικό, ἔτσι στὴν διάσταση τῶν πολιτισμῶν καὶ τῶν παραδόσεων, στὸν βαθμὸ ποὺ ἡ θεσμικότητα ἀποκρίνεται στὴν ἀλήθεια, καταλαβαίνει καὶ ὑποδέχεται ἥσυχα τὴν κατάργηση ποὺ τῆς δωρίζεται, ὥστε μεγαλώνει ὡς πρόσκληση στὸν κόσμο, δηλαδὴ γίνεται πιὸ καθολικὴ καὶ πιὸ ἀποστολική, καὶ μεγαλώνει ἐπίσης ὡς προσευχὴ στὸν Θεό, γίνεται πιὸ ἱερή. Ὁ Μανουὴλ Παλαιολόγος δίδασκε τὸν γυιό του, “μή πολεμᾶς μὲ χριστιανοὺς γιατὶ εἴμαστε ἀδέλφια, ἀλλὰ οὔτε μὲ κανέναν ἄλλο, οὔτε μὲ βαρβαρικὸ ἔθνος, ἂν ἔχει ὁρκιστεῖ εἰρήνη μαζί σου καὶ θέλει νὰ τηρήσει τοὺς ὅρκους του …