Αυτό είναι μια χρήσιμη υπενθύμιση σε μια εποχή που κάποιοι θεωρούν ότι η προσπάθεια για την αριστεία προάγει ατομικές συμπεριφορές σε βάρος του κοινωνικού συνόλου. Η προσπάθεια για συνεχή βελτίωση είναι στάση ζωής. Και κάθε οργανωμένη κοινωνία πρέπει να επιβραβεύει όσους δεν συμβιβάζονται με τη μετριότητα. Αλλιώς οδηγούμαστε μοιραία στην ισοπέδωση.
Αλλά να σας πω και κάτι άλλο. Όποιος δεν αντέχει τη λέξη αριστεία, να την πει αξιοσύνη, να την πει προκοπή που θα έλεγαν οι παλιοί. Σας μιλάω για μια αντίληψη που έχει στραμμένο το βλέμμα μπροστά και προς τα επάνω, όχι που μένει στάσιμη, πηγαίνοντας πίσω και προς τα κάτω.
Αν η σημερινή Δημοκρατία κάπου πάσχει, είναι γιατί ακριβώς κινδυνεύει να χάσει την ορμή της, το θάρρος της. Την αυτοπεποίθηση για την υπεροχή της. Κάτι που με τη σειρά του οδηγεί τμήμα των πολιτών να εγκαταλείπουν θεμελιώδεις αρχές της και να έλκονται είτε από αυταρχικά πρότυπα, είτε από ανεύθυνους δημαγωγούς.
Την πίστη στη φιλελεύθερη δημοκρατία, πρέπει να την ξαναδυναμώσουμε. Όπως ο Περικλής που, την πιο δύσκολη ώρα του πολέμου και του λιμού, βρήκε το σθένος να υπερασπιστεί τις κατακτήσεις της Αθηναϊκής Δημοκρατίας μιλώντας με αυτοπεποίθηση «για όσα θα θαυμάζονται μετά από εκείνους».
Το πάθος για ελευθερία, η πίστη στον άνθρωπο, η δύναμη του ορθού λόγου, οι ανοιχτοί ορίζοντες, η αγάπη για τη γνώση, όλα αυτά ήταν που άναψαν τη φλόγα της Δημοκρατίας. Και είναι οι ίδιες αξίες που θα κρατήσουν αυτή τη φλόγα για πάντα αναμμένη.
__
Αποσπάσματα από ομιλία στο Ίδρυμα «Κωνσταντίνος Μητσοτάκης», 12/09/2017
