Ἔλαβα τὴν ἀκόλουθη ἐπιστολὴ ἀπὸ ἐπισκέπτη τῶν σελίδων:

Διάβασα το βιβλίο του Γρηγορίου Νύσσης περί ψυχής και Αναστάσεως και έμεινα έκπληκτος από το γεγονός ότι ένας άγιος καταργεί την κόλαση. Στο μυαλό μου είναι ακόμα τα λόγια του Νύσσης –ναι η κόλαση είναι αιώνια αλλά χρησιμοποιούμε ανθρώπινο χρόνο για τη λέξη αιώνια στον άχρονο χρόνο η αιωνιότητα μπορεί να είναι μια μόνο στιγμή. Όταν άρχισα να ρωτάω διάφορους σχετικούς με το θέμα μου είπαν ότι έχει κάνει λάθος ο Νύσσης και σκέπτομαι γιατί να μην έχει κάνει και σε όλα τα άλλα βιβλία του λάθος που δέχεται η εκκλησία. Παρακαλώ θα ήθελα την απάντηση σας.

Ἀπὸ τὸ συμπέρασμα τῆς ἐπιστολῆς σας καταλαβαίνω ὅτι ἀποδίδετε στοὺς Πατέρες μιὰ αὐθεντία ποὺ δὲν ἔχουν οὔτε θέλησαν. Ὁ ἴδιος ὁ Γρηγόριος τελείως φυσικὰ εἰσάγει διάφορες θέσεις του μὲ ἀμφιβολία («ἴσως», «νομίζω», «εἶναι ἡ γνώμη μου», κτὅ.).

Οἱ Πατέρες δὲν ὑπάρχουν γιὰ νὰ μᾶς ἀπαλλάξουν ἀπὸ τὴν προσωπική μας σκέψη. Βρισκόμαστε συνεχῶς ἐν κινδύνῳ, καὶ δὲν ὠφελεῖ νὰ τὸν ἀποφεύγουμε, γιατὶ ὁ κίνδυνος μᾶς μεγαλώνει. Οὔτε μποροῦμε νὰ διαγράψουμε συνολικὰ τὴν σκέψη ἑνὸς ἁγίου ἢ ὁποιουδήποτε ἐπειδὴ ἔκανε λάθη, ‘ἀπαλλάσοντας’ τὸν ἑαυτό μας ἀπὸ τὸ ‘χρέος’ νὰ ἐρευνήσουμε μήπως ἄλλες θέσεις εἶναι σωστές — ὡς ἐὰν ἡ δική μας ἀναζήτηση καὶ εὐθύνη ἦταν κάτι δυσάρεστο ἢ ἄχρηστο.

Ποιά ἀντιμετώπιση τῶν Πατέρων θὰ ἦταν χειρότερη ἀπὸ ἐκείνη τοῦ ἀλόγου, ἀρκούμενοι νὰ ἀκολουθοῦμε στὰ τυφλά, νομίζοντας τὸν στοχασμὸ γιὰ βάρος; Οἱ ἴδιοι πάντως οὔτε διδάσκουν οὔτε περιμένουν ἀπὸ μᾶς κάτι τέτοιο. Ὅπως τὸ διατυπώνει χαρακτηριστικὰ ὁ Μάξιμος ὁ Ὁμολογητής, ἡ ἁγία Γραφὴ καὶ οἱ Πατέρες ὑπάρχουν ἀκριβῶς γιὰ νὰ σκεφτόμαστε, διαφορετικὰ δὲν ἔχουν καμμία ἀξία ἀπολύτως:

“Ἂν νομίζετε πὼς δὲν πρέπει νὰ ἐρευνᾶμε τὰ λόγια τῆς Γραφῆς καὶ τῶν Πατέρων, ἂς τὴν πετάξουμε τὴ Γραφὴ ὁλόκληρη, τὴν Παλαιὰ καὶ τὴν Καινή … Ἐγὼ δὲν ἀνέχομαι νὰ δεχτῶ οὔτε μία φράση χωρὶς νὰ ἀναζητήσω τὴ σημασία ποὺ βρίσκεται μέσα της…” (Περὶ τῶν πραχθέντων.., Patrologia Graeca 90.149).

Ὁ Γρηγόριος δὲν γεννήθηκε στὰ ἀποστειρωμένα δωμάτια τῆς δογματικῆς μας ἐπιστήμης, ἀλλὰ ζοῦσε τὴν πίστη του μὲ κίνδυνο καὶ ἡ σκέψη του παρουσιάζει διαφοροποιήσεις. Ἔτσι, γιὰ παράδειγμα, στὸ ἔργο του Περὶ τῶν πρὸ ὥρας ἀναρπαζομένων νηπίων, διαβάζουμε ὅτι “σὲ ὅποιον γεννήθηκε βαθειὰ μέσα του ἡ κακία, μέσα ἀπὸ τὴν κάθαρση ἡ κόλαση παρατείνεται στὸ ἄπειρο.

Ἀντὶ νὰ γυρεύετε αὐθεντίες γιὰ νὰ ἐνταφιάσετε τὴν σκέψη σας, σκεφθεῖτε κατ’ ἀρχὴν τί εἶναι ἡ αἰώνια κόλαση. Εἶναι ἡ τιμωρία ποὺ ἐπιβάλλει Θεὸς τύραννος, ἢ μήπως κάτι ποὺ δημιουργοῦμε οἱ ἴδιοι γιὰ τὸν ἑαυτό μας;

Ἔπειτα, μιὰ ποὺ σᾶς ἐνδιαφέρει ὁ Γρηγόριος, σκεφθεῖτε γιὰ ποιὸ λόγο ταλαντεύθηκε στὸ ζήτημα αὐτό; Πῶς εἶναι δυνατὸ νὰ ὑπάρχει αἰώνια κόλαση, καὶ ὅμως ὁ Χριστὸς νὰ γίνει τὰ πάντα ἐν πᾶσι, ὅπως διαβάζουμε στὴν Γραφή; Καὶ πάλι, πῶς εἶναι δυνατὸ νὰ μήν ὑπάρχει αἰώνια κόλαση, καὶ ὅμως νὰ παραμένει ἡ ἐλευθερία ὅσων θέλουν νὰ μισοῦν τὸν Δημιουργό τους;

Αρχική σελίδα


Σχετικές δημοσιεύσεις (αυτόματη επιλογή)