Ὅμως γιατί ἡ Δύση ἐμπόδιζε τὴν Ἀνατολὴ νὰ προχωρήσει στὶς “χαρακτηριστικές της μορφές,” ὥστε νὰ τίθεται ἡ ἀρχὴ τῶν βυζαντινῶν χρόνων στὸ 395; Ὅλες οἱ μεταμορφωτικὲς δυνάμεις ἦταν ἤδη ἐνεργές, ἐνῷ ἡ ‘ἀποκέντρωση’ τῆς ἐξουσίας δὲν ἐπέφερε οὔτε μία καθοριστικὴ τομή. Μόνο μὲ τὴν ἅλωση τοῦ δυτικοῦ τμήματος καὶ ἀκόμη περισσότερο μὲ τὴν συμπαιγνία παπισμοῦ καὶ γερμανισμοῦ, τὰ δύο τμήματα ἀρχίζουν νὰ ταλαιπωροῦνται ἀπὸ ἀγεφύρωτες συγκρούσεις — ὅπου ὅμως δὲν ἐγκαινιάζεται ἐξελληνισμός, ὁ ὁποῖος εἶχε ἀρχίσει πρὸ πολλοῦ καὶ συνεχιζόταν ἀσχέτως.